Sarcophyton / paddestoelleder

Lederkoralen zijn waarschijnlijk een van de makkelijkste lagere dieren die in een aquarium te houden zijn. Ze worden vaak aangeraden voor beginners omdat ze zo gemakkelijk te houden zijn. Maar ook in bakken van meer ervaren aquarianen zijn ze vaak te zien. Die kweken er zelfs mee door stukken af te snijden of af te snoeren waardoor er nieuwe koralen ontstaan.
De vele verschijningsvormen van lederkoralen maakt ze extra aantrekkelijk om in het aquarium te plaatsen. Lederkoralen zijn relatief makkelijk te houden. 

Beginners worden dan ook aangeraden om verschillende soorten lederkoralen in hun aquarium te plaatsen. De verschillende vormen kunnen een mooi afwisselend dierenbestand vormen wat makkelijk te houden is. Van de lederkoralen is de familie Sarcophyton een type lederkoraal wat een van de makkelijkste, zo niet de makkelijkste, lederkoraalsoort is om te houden.

Ondanks dat een Sarcophyton altijd de vorm van een paddestoel heeft zijn er zoveel verschillende vormen dat diverse soorten gewoon als een "species" in hun familie worden aangeduid. Dit komt onder meer vanwege het feit dat de meeste koralen niet goed geïdentificeerd zijn en niet zijn voorzien van een (volledige) naam. Daarom is het belangrijk om te onthouden dat een lederkoraal waarvan u in eerste instantie de naam dacht te weten een heel andere soort kan zijn!De stam van een Sarcophyton kan dik, dun, kort, lang, rond ovaal zijn enzovoorts, enzovoorts. Het enige wat daarover te zeggen is dat de stam rond of ovaal is en erg kan variëren in lengte en dikte. Zelfs de lengte van de poliepen schijnt te variëren en zijn afhankelijk van het vangstgebied. Ook het "hoedje" waar de poliepen op staan, waar deze koralen hun populaire naam "paddestoelkoraal" aan te danken hebben, kan sterk van vorm en grootte verschillen. Deze kan bol of juist plat zijn, groot of klein enzovoorts. Kortom de natuurlijke variëteiten zijn eindeloos. Wat de oorzaak van al die verschillen is weten we niet. Sommige denken dat het te maken heeft met het soort voedsel wat de dieren ter beschikking staat in hun natuurlijke omgeving maar zeker weten doen we dat niet.

Deze koralen voeden zich met plankton en ander klein voer wat met de tentakels uit het water wordt gevangen. Maar een heel belangrijke voedselbron waaraan deze dieren hun goede houdbaarheid danken zijn de zoöxathellen. Aan deze zoöxathellen hebben de lederkoralen hun bruine kleur te danken. Het zijn eencellige algjes die in het weefsel van de koralen leeft en waar het koraal niet zonder kan. De algjes produceren onder invloed van licht o.a. suikers waar het koraal van leeft. Daarnaast vervullen ze een belangrijke taak in de zuurstofvoorziening en de opbouw van het kalkskelet of kalknaalden

De voorgaande alinea maakt wel duidelijk dat licht voor deze koralen belangrijk is. Toch zijn ze zeer goed houdbaar onder TL licht. Onder HQI licht moet u oppassen dat de dieren niet verbranden. Laat ze daarom langzaam wennen aan het felle HQI licht door ze op een minder lichtrijk plekje onder in het aquarium te zetten. Verplaats ze vervolgens stap voor stap (wacht steeds een paar dagen) naar de plaats die u voor de dieren in gedachte had.

Om de dieren goed te laten groeien moeten parasieten (met name wormen) uit de buurt worden gehouden en de koralen regelmatig gevoerd. Om dat te bereiken dient u ze regelmatig te voeren met fijn, en dan bedoel ik heel fijn, voer wat de poliepen kunnen opnemen. Pas echter op dat u niet te veel voert om watervervuiling te voorkomen.

Zoals alle leders kunnen ook de Sarcophyton soorten vervellen. Op zichzelf niet erg. Het koraal doet dat regelmatig om onverteerd voedsel en andere rommel van zijn vel te verwijderen. Als deze vervellingen te vaak voorkomen kan het een teken zijn dat de leder het niet naar zijn zin heeft. Probeer dan ook de oorzaak te zoeken. Denk daarbij aan natuurlijk de watersamenstelling maar ook aan het licht en de stroming c.q. de plaats in het aquarium. Tijdens een vervelling kan met name het hoedje er glasachtig blinkend uit zien. Als de leder niet goed door de vervelling heen komt kunt u hem helpen door met duim of vinger (niet met de nagel) het oude vel weg te wrijven.

Let ook op de voet van het koraal. Wanner daar stukjes gaan rotten is deze waarschijnlijk geïnfecteerd met wormen. De rotte dele dient u dan ruim weg te snijden en weg te gooien om deze infectie te stoppen. Daarbij kan het genezingsproces versneld worden door tijdelijk wat extra stroming op de wond te zetten. De wond een aantal keren per dag goed insmeren met vitamine C zou ook goed helpen om de genezing te versnellen. Verwar rotte plekken niet met witte "vellen" aan de stam. Dat is vaak afzetting van kalk die eenvoudig met de hand voorzichtig verwijderd kan worden. Daaronder zit dan weer gezond vlees. 

Naast worminfecties kunnen ook borstelwormen en krabben uw koraal beschadigen. Die laten zich lastig verwijderen. Het beste kunt u 's-nachts met een zaklamp uw aquarium afzoeken naar deze dieren.

Algemene aanwijzingen voor het houden van lederkoralen:

· Zorg voor de goede belichting. Zowel TL als HQI voldoet echter zorg bij HQI dat nieuwe leders kunnen wennen aan het intensieve licht (zie ook hierboven).
· Verwijder zoveel mogelijk de borstelwormen uit uw aquarium omdat de kans zeer groot is dat deze uw leders zullen beschadigen.
· Let er op dat het dier geen rottingen vertoont. Ziet u een rot plekje laat het dier dan bij de handelaar staan.
· Houdt het fosfaat gehalte laag maar niet op 0! Lederkoralen hebben een beetje fosfaat nodig. Een fosfaatgehalte van 0.02 - 0.03 ppm is goed.
· Als u gebruik maakt van fosfaatverwijderaars zorg er dan voor dat het fosfaatgehalte niet te snel daalt. Daardoor kan het koraal de poliepen intrekken en zelfs verschrompelen. Als u fosfaat moet verwijderen doe dat dan langzaam.
· Houdt algen weg bij de koralen. Als er algen op het koraal (bv de stam) groeien haal deze dan weg want ze zullen het koraal zeker beschadigen.
· Let op infecties met wormen, deze zullen het koraal binnendringen en van binnen uit opeten. Snij de rotte plekken weg.
· Waak voor snelle veranderingen in de waterkwaliteit/samenstelling.
· Leders houden van een wat hogere PH (8,3) al worden lagere waarden goed verdragen.
· Zoutgehalte 1.023 - 1.024
· KH 7 - 8
· Calcium ongeveer 450 ppm

Sacrophyton zijn koralen die eenvoudig te houden zijn. Ze zullen het niet snel opgeven al zijn de optimale waarden zoals hierboven sterk aan te raden. Komt de watersamenstelling kortstondig buiten deze waarden dan zal het dier niet meteen verloren zijn. Dat geeft met name beginners de kans om de kneepjes van het zeeaquarium houden onder de knie te krijgen. Een vergissing hoeft dan niet onmiddellijk te leiden naar het uitsterven van het dierenbestand zoals dat bij bijvoorbeeld steenkoralen wel het geval zal zijn. Natuurlijk dient u wel te streven naar de optimale waterwaarden u zult dan worden beloond met en prachtig dier wat goed wil groeien.