nitraat/nitriet

WAT IS NITRAAT EN NITRIET?

Wat is nitriet en nitraat? De stikstofverbindingen die in de vorm van overtollig voedsel in het aquarium terecht komen, verdwijnen niet zomaar uit het water, ook al lijkt het erop.

In ons aquarium zijn miljarden bacteriën aanwezig. Zij zorgen ervoor dat de voedselresten, de afgestorven plantendelen, de uitwerpselen van de vissen enz. worden afgebroken. Afhankelijk van de zuurtegraad van ons aquarium is het resultaat van de eerste fase van afbraak het uiterst gevaarlijke ammoniak ( bij zeer hoge pH-waarde ) of het iets minder schadelijke nitriet. Let erop dat zeer hoge nitrietwaarden over een langere periode in het aquarium voor de vissen dodelijk kan zijn. Hoge nitrietwaarden wijzen erop dat de bacteriehuishouding is gestoord of nog niet op gang gekomen. Daarom wordt aangeraden om bij het inrichten van een nieuw aquarium een paar dagen of nog liever een paar weken te wachten vooralleer de vissen erin te laten. Plantjes mogen er onmiddellijk in. Zij hebben minder te lijden van de nitriet. Het nitraat ( NO3 ) is de laatste stap van de stikstofafbraak in het aquarium. In tegenstelling tot het nitriet ( NO2 ) is het vrij ongevaarlijk voor de vissen. Nochtans zullen te hoge nitraatwaarden leiden tot twee bekende verschijnselen.

1) Alggroei is in veel gevallen het gevolg van een "overbemesting" in ons aquarium. Volgens Horst en Kipper in "Het optimale aquarium" is de combinatie van teveel nitraat en fosfaat (PO4) de meest geschikte algenvoeding. Dit geldt voor blauwe alg, zweefalg, draadalg en baardalg.

2. Cryptocorynen zijn zeer gevoelig aan nitraat. Wanneer de waarde boven het toelaatbare stijgt zal je in een paar uren een compleet crypto-veld zien verdwijnen.

Welke waarden houden we als maatstaf aan?

Nitriet:

< 0.1 milligram/liter ==>geen probleem

< 0.5 mg/l ==>iets is mis. Blijven controleren.

< 2 mg/l ==> ingrijpen (zie volgend hoofdstuk.

> 2 mg/l ==> op de duur dodelijk.

Nitraat :

< 50 mg/l ==> kraanwater.

< 200 mg/l ==> limiet van het aanvaardbare.

> 200 mg/l : verversen.

Hoe voorkomen we hoge nitriet en nitraatwaarden:

Bij een nieuw ingericht aquarium hoort nitriet, daar is weinig of niets aan te doen. Wanneer de bacteriën hun werk grondig beginnen te doen, verdwijnt het nitriet vanzelf. Blijft de waarde dan nog te hoog, minder voeren en regelmatige waterverversing met afhevelen van afgestorven plantendelen. Regelmatig de filter zuiver maken maar ... de filtermassa nooit helemaal vervangen of te grondig kuisen. De firma Dennerle heeft een binnenfilter ontwikkeld met twee filterpatronen : de één draagt de indicatie 15, de ander 30. Iedere 15de van de maand wordt één patroon gekuist, iedere 30ste de andere. In de bodem zitten ook bacteriën en die hebben zuurstof nodig. Zorg ervoor dat de bodem niet dichtslibt, dit is heel eenvoudig : gebruik eenzelfde dikte van grind. Nooit teveel voeren. Indien het voer op de bodem blijft liggen was het teveel : de volgende keer iets minder geven. Kraanwater heeft, als gevolg van de overbemesting, een vrij hoog nitraatgehalte. Dit was tot enkele jaren geleden niet het geval. De periode tussen twee verversingen duurde soms een half jaar of langer. In de natuur ligt de nitraatwaarde op 1/10e van het kraanwater. Daarbij komt nog het resultaat van de afbraak. Het is dus niet verwonderlijk dat aangeraden wordt wekelijks een gedeelte van uw aquariumwater te verversen ( ongeveer een twaalfde van de inhoud van uw aquarium ).

NUTTIGE TIPS.

Nitrex : is een filtermassa die werkt met anaerobe bacteriën. Deze bacteriën leven, zoals de naam het aanduidt, in zuurstofarme omgeving (Dus : NOOIT in uw filterpot).

Het principe is vrij eenvoudig. De nitrex-filtermassa ligt in een omgeving met weinig waterbeweging. Alle bacteriën hebben zuurstof nodig om te overleven, ook de anaerobe. Deze laatste onttrekken hun zuurstof aan de nitraatverbinding zodat zuiver stikstof overblijft dat met belletjes aan het water ontsnapt. De Nitrex-box is zo'n zuurstofarme omgeving. Deze kan zelfs in de bodem worden ingegraven.